HIZ REKORLARI

Bisiklet, insan gücüyle hareket eden en hızlı ulaşım araçlarından biridir. Uygun koşullar altında bir bisikletçinin ulaşabileceği hız, kullanılan bisikletin türüne, zemine, eğime, aerodinamik koşullara ve rekorun gerçekleştirildiği kurallara göre büyük farklılık gösterir.

Bu nedenle bisiklet hız rekorları tek bir başlık altında değerlendirilmez; farklı disiplinlerde ayrı ayrı tutulur.

MOTOR DESTEKLİ HAVA KORİDORUNDA EN YÜKSEK HIZ

Bisiklet tarihinde kaydedilen en yüksek resmi kara hızı 296,009 km/s'dir.

Bu rekor, Amerikalı bisikletçi Denise Mueller-Korenektarafından16 Eylül 2018tarihinde ABD'nin Utah eyaletindekiBonneville Salt Flats'te kırılmıştır.

Rekor denemesinde bisikletçi, önünde ilerleyen özel olarak tasarlanmış bir dragster aracının oluşturduğu hava koridorunu takip etmiştir. Böylece hava direnci büyük ölçüde ortadan kaldırılmıştır.

Bisiklet de bu amaç için özel olarak geliştirilmiş uzun dingilli, yüksek oranlı aktarma sistemine sahip bir modeldir.

Denise Mueller-Korenek bu denemeyle hem kadınlar rekorunu hem de 1995yılından beriFred Rompelberg'e ait olan 268,831 km/s'lik mutlak dünya rekorunu geride bırakmıştır.

ROLLER ÜZERİNDEKİ EN YÜKSEK HIZ

Gerçek yol koşullarında değil, özel tasarlanmış büyük çaplı silindirler (roller) üzerinde ulaşılan en yüksek hız 334,6 km/s'dir.

Bu rekor, İngiliz sporcu Bruce Bursfordtarafından1996 yılında gerçekleştirilmiştir.

Roller üzerinde elde edilen bu değer, yol koşullarındaki hız rekorlarından ayrı değerlendirilir.

EN HIZLI DAĞ BİSİKLETİ İNİŞİ

Yerçekiminden yararlanılarak gerçekleştirilen en yüksek hız rekorlarından biri Fransız sporcu Eric Barone'a aittir.

Barone, 12 Mayıs 2002tarihinde Nikaragua'daki Cerro Negro Volkanı'nın yamaçlarında172 km/s hıza ulaşmıştır.

Daha sonra kar zeminde yapılan hız denemelerinde Avusturyalı bisikletçi Markus Stöckl, 2007yılında210 km/s hıza ulaşarak kar üzerindeki en yüksek bisiklet hızlarından birini gerçekleştirmiştir.

DESTEKSİZ BİSİKLET HIZLARI

Motorlu araç arkasında oluşturulan hava koridoru kullanılmadığında ulaşılabilen hızlar çok daha düşüktür.

Profesyonel pist bisikletçileri sprint sırasında yaklaşık 70–80 km/s hızlara ulaşabilir.

Profesyonel yol bisikletçileri uzun inişlerde 90–100 km/s seviyelerini görebilir.

Özel tasarlanmış aerodinamik kapalı gövdeli (streamliner) insan gücüyle çalışan bisikletlerde ise düz zeminde, tamamen insan gücüyle 140 km/s'nin üzerine çıkılabilmiştir.

HIZI BELİRLEYEN BAŞLICA ETKENLER

Bisiklette ulaşılan maksimum hızı belirleyen en önemli faktörler şunlardır:

• Hava direnci
• Sürücünün aerodinamik pozisyonu
• Güç üretimi
• Bisikletin aerodinamik yapısı
• Lastik ve zemin özellikleri
• Eğim
• Rüzgâr koşulları

Yaklaşık 30 km/s hızın üzerinde bisikletçinin harcadığı enerjinin büyük bölümü hava direncini yenmeye harcanır. Bu nedenle hız arttıkça aerodinamik faktörlerin önemi katlanarak büyür.

İlginç Bilgi

Denise Mueller-Korenek'in rekor denemesinde kullanılan aynakol yaklaşık 60 diş, arka dişli ise yalnızca birkaç dişten oluşuyordu. Bu sayede tek pedal devrinde bisiklet onlarca metre ilerleyebiliyordu. Rekor denemesinden önce bisiklet, çekici araç tarafından yaklaşık 150 km/s hıza kadar hızlandırılmış, ardından sporcu pedal çevirmeye başlamıştır.

KAYNAKLAR

Guinness World Records

International Human Powered Vehicle Association (IHPVA)

Denise Mueller-Korenek resmî kayıtları

Cyclist Türkiye

Human Power dergisi